درمان سریع یبوست در منزل؛ از کجا شروع کنیم؟
برای درمان فوری یبوست در خانه، بهتر است ابتدا سراغ روشهایی بروید که هم ساده هستند و هم فشار زیادی به بدن وارد نمیکنند. نوشیدن آب، مصرف خوراکیهای فیبردار مثل آلو، انجیر، سبزیجات و غلات کامل، کمی پیادهروی، ماساژ شکم و نشستن صحیح در سرویس بهداشتی میتواند به تحریک حرکات روده کمک کند. همچنین استفاده از داروی ملین برای رفع یبوست موقت، میتواند مفید باشد. سایت NIDDK در این رابطه میگوید:
مصرف فیبر کافی، نوشیدن مایعات، فعالیت بدنی منظم و تلاش برای دفع در زمان مشخص روز از راهکارهای اصلی کنترل یبوست هستند.
| روش خانگی | سرعت اثر احتمالی | مناسب برای چیست؟ |
|---|---|---|
| نوشیدن آب و مایعات گرم | چند ساعت تا یک روز | یبوست خفیف ناشی از کمآبی |
| آلو یا آب آلو | چند ساعت تا یک روز | یبوست خفیف تا متوسط |
| پیادهروی سبک | همان روز | یبوست ناشی از کمتحرکی |
| ماساژ شکم | همان روز | نفخ و کندی حرکات روده |
| دمنوش یا قرص سنا | معمولا ۶ تا ۱۲ ساعت | یبوست کوتاهمدت و موردی |
| ملینهای داروخانهای | بسته به نوع دارو | یبوستی که با روشهای ساده بهتر نمیشود |
درمان یبوست در خانه با روشهای بدنی
سبک زندگی غلط مانند کم تحرکی در بسیاری از موارد میتواند باعث آسیبهای شدیدی شود که یکی از آنها سفت شدن محتویات روده و یبوست است. روشهای مختلف دیگری نیز برای درمان خانگی یبوست وجود دارد که در ادامه به بررسی این روشها میپردازیم.
افزایش میزان فعالیت بدنی
امروزه بسیاری از افراد به دلیل کار خود دچار کم تحرکی شدید هستند. کم تحرکی و نشستن زیاد یکی از دلایلی است که میتواند باعث سفت شدن محتویات روده و یبوست شود. در این شرایط برای درمان خانگی یبوست باید فعالیت بدنی خود را افزایش دهید. برای این کار لازم نیست ورزشهای سخت و طاقت فرسا انجام دهید بلکه ورزشهای سبک مانند پیاده روی منظم، شنا، دوچرخه سواری یا دویدن میتواند کمک زیادی به شما کند. همچنین در صورتی که محل کارتان به شما نزدیک است میتوانید پیاده رفت آمد کنید و با این کار فعالیت بدنی خود را در طول روز افزایش دهید.
نشستن صحیح در دستشویی حین دفع
بسیاری از افراد در زمان دفع عجله دارند و یا به صورت صحیح نمینشینند. این باعث میشود تا با مشکلات مختلفی از جمله یبوست مواجه شوند. همچنین داشتن عجله در تخلیه مدفوع و زور زدن زیاد میتواند باعث بواسیر نیز شود. توجه به الگوی طبیعی بدن و ایجاد عادتهای صحیح در این زمینه، برای درمان خانگی یبوست بسیار موثر است. سعی کنید هر روز در یک زمان مشخص به سرویس بهداشتی بروید، حتی اگر نیاز فوری به تخلیه نداشته باشید. در هنگام نشستن بر روی توالت، از یک چهار پایه کوچک برای قرار دادن پاها استفاده کنید تا زاویه زانوها و شکم کاهش یابد و تخلیه راحتتر انجام شود.
ماساژ شکم
یکی دیگر از روشهای درمان خانگی یبوست ماساژ شکم است. ماساژ شکم میتواند به تحریک حرکت روده و بهبود جریان خون در ناحیه گوارشی کمک کند. ماساژ ملایم و دورانی ناحیه شکم به صورت حرکت در جهت عقربههای ساعت میتواند موثر باشد و این مشکل را رفع کند. برای درمان خانگی یبوست با ماساژ شکم، با استفاده از دو یا سه انگشت، به آرامی ناحیه شکم را به صورت دایرهای ماساژ دهید. این کار را به مدت ۵ تا ۱۰ دقیقه ادامه دهید، ترجیحا این ماساژ را در حالت خوابیده انجام دهید.
برای درمان خانگی یبوست چی بخوریم؟
به غیر از روشهای بررسی شده شما با مصرف برخی مواد غذایی میتوانید یبوست خود را درمان کنید. برخی از مواد غذایی و میوهها خاصیت ملینی دارند که در این شرایط میتوانند به شما کمک کنند.
درمان سریع یبوست با استفاده از برگ سنا
نوشیدن دمنوش برگ سنا یکی از سریعترین روشهای درمان خانگی یبوست است. یکی از مهمترین خواص و کاراییهای برگ سنا خاصیت ملینی و درمان یبوست آن است. این برگ در همه عطاریها وجود دارد و به راحتی میتوانید آن را تهیه کنید. برای درمان خانگی یبوست با استفاده از این گیاه ابتدا بگذارید آب جوش بیاید سپس مقداری برگ سنا را داخل آن بریزید. به مدت ۱۰ الی ۱۵ دقیقه صبر کنید تا چای کامل دم بکشد و سپس آن را مصرف کنید. به گفته سایت mayo clinic، پس از مصرف سنا،در مدت زمان بین 6 تا 12 ساعت، یبوست شما رفع میشود و روده شروع به دفع محتویات خود میکند.
همچنین برای استفاده از برگ سنا شما میتوانید آن را با ماست مخلوط کنید. برای این کار ابتدا برگ سنا را به صورت کامل آسیاب کنید. سپس یک قاشق آسیاب شده از آن را با یک کاسه ماست مخلوط کنید. بعد از مخلوط کردن آن با ماست میتوانید ترکیب را میل کنید تا یبوست شما رفع شود. همچنین میتوانید ماست را با آب مخلوط کرده و دوغ همراه با سنا را برای درمان خانگی یبوست خود میل کنید.
خوردن فیبر بیشتر
مواد غذایی که غنی از فیبر هستند میتوانند تاثیر بسیار زیادی بر روی سلامت روده و درمان یبوست داشته باشند. افزایش مصرف فیبر، حجم و قوام حرکات روده را افزایش میدهد و دفع آنها را آسانتر میکند. همچنین فیبر به محتویات روده کمک میکند تا با سرعت بیشتری از سیستم گوارش عبور کنند. در برخی مطالعات آورده شده است که ۷۷٪ از افرادی که دچار یبوست میشوند مشکل کمبود فیبر دارند.
به طور کلی فیبرها به دو دسته فیبرهای نامحلول و فیبرهای محلول تقسیم میشوند. فیبرهای نامحلول شامل فیبر موجود در سبوس گندم، سبزیجات و غلات کامل میشود. این نوع فیبر باعث حجیمتر شدن مدفوع و دفع سریعتر و آسانتر آن از سیستم گوارش میشود. فیبرهای محلول نیز شامل فیبر موجود در سبوس جو، جو، آجیل، لوبیا، عدس و نخود و همچنین برخی میوهها و سبزیجات میشود که با جذب آب بیشتر باعث نرم شدن مدفوع میشود.
نوشیدن آب بیشتر
کم آبی بدن یکی از دلایل مهمی است که میتواند باعث سفت شدن محتویات روده شما شود و این سفتی باعث یبوست شود. به همین دلیل در طول روز سعی کنید به اندازه کافی آب بنوشید. زمانی که دچار یبوست هستید و نوشیدن آب کافی نباشد میتوانید برای درمان سریع یبوست خود از آب گازدار استفاده کنید. به صورت کلی سعی کنید در طول روز حداقل هشت لیوان آب میل کنید.
نوشیدن قهوه
نوشیدن قهوه در برخی افراد میتواند باعث درمان یبوست شود و میل افراد به رفتن به دستشویی را افزایش دهد. گاهی قهوه بر روی ماهیچههای دستگاه گوارش تاثیر میگذارد و با تحریک این ماهیچهها به درمان یبوست کمک میکند. قهوه همچنین حاوی مقدار کمی فیبرهای محلول است که با بهبود تعادل باکتریهای روده از یبوست جلوگیری میکند. تاثیر قهوه ۶۰ درصد قویتر از نوشیدن آب و ۲۳ درصد قویتر از نوشیدنیهای بدون کافئین است.
خوردن آلو
آلو یکی از میوههایی است که اکثر مردم آن را به دلیل خواص ملینی میشناسند. آلو خشک علاوه بر فیبر حاوی سوربیتول است. سوربیتول یک الکل قندی در بدن انسان است که به آهستگی متابولیزه میشود و اثر ملین دارد. آب آلو نیز مانند میوه آلو خاصیت ملینی دارد و به درمان این مشکل میتواند کمک کند.
روان کننده شکم سریع خانگی
اگر یبوست به دلیل کمبود آب، کمبود فیبر یا کمتحرکی ایجاد شده باشد، بعضی خوراکیها میتوانند مثل یک روانکننده طبیعی برای شکم عمل کنند و دفع را راحتتر کنند. به گفته سایت cleveland clinic، آلو و آب آلو به دلیل داشتن فیبر و سوربیتول، از گزینههای شناختهشده برای کمک به رفع یبوست هستند. در جدول زیر، چند روان کننده شکم سریع معرفی شدهاند:
| خوراکی یا نوشیدنی | دلیل اثرگذاری |
|---|---|
| آلو خشک | دارای فیبر و سوربیتول؛ کمک به نرمتر شدن مدفوع |
| آب آلو | کمک به تحریک حرکات روده |
| آب گرم | کمک به هیدراته شدن بدن و نرمتر شدن مدفوع |
| سبزیجات پرفیبر | افزایش حجم مدفوع و کمک به دفع |
| جو دوسر و غلات کامل | منبع فیبر محلول و نامحلول |
| دانه چیا یا تخم شربتی خیسانده | جذب آب و کمک به نرم شدن محتویات روده |
| روغن زیتون در حد متعادل | کمک به لغزندگی مسیر گوارشی در بعضی افراد |
درمان خانگی یبوست در زنان
یبوست در زنان میتواند به دلایلی مثل موارد زیر بیشتر دیده شد:
- تغییرات هورمونی
- کمتحرکی
- رژیم غذایی کمفیبر
- مصرف کم آب
- بارداری
- در دوران قبل از پریود (PMS)
- مصرف برخی داروها
برای درمان خانگی یبوست در زنان، میتوان از روشهای زیر استفاده کرد:
- مصرف آب کافی
- افزایش تدریجی فیبر
- پیادهروی
- خوردن آلو
- اصلاح عادت دفع
- پرهیز از نگه داشتن مدفوع
با این حال، اگر یبوست در دوران بارداری، همراه با درد شدید، خونریزی، تهوع یا نفخ شدید باشد، بهتر است قبل از مصرف ملینها با پزشک مشورت شود.
درمان خانگی یبوست شدید چه زمانی خطرناک است؟
درمان خانگی یبوست شدید همیشه کافی نیست. اگر یبوست چند روز ادامه پیدا کند و همراه با علائم زیر باشد، بهتر است سریعتر به پزشک مراجعه کنید:
- درد شدید شکم
- استفراغ
- خون در مدفوع
- تب
- کاهش وزن بیدلیل
- نفخ شدید یا ناتوانی در دفع گاز
در چنین شرایطی ممکن است یبوست به دلیل انسداد، بیماریهای گوارشی، مصرف داروها یا مشکلات زمینهای ایجاد شده باشد و نیاز به بررسی تخصصی داشته باشد.
درمان خانگی یبوست با داروهای ملین
استفاده از قرص های مسهل و ملین یکی دیگر از روش های درمان خانگی یبوست است. برخی از داروها و مکملها وجود دارند که به دلیل ترکیبات خود اثر ملینی دارند و میتوانند به درمان یبوست شما کمک کنند. البته توجه داشته باشید این درمان نباید به صورت یک درمان دائمی مورد استفاده قرار گیرد. یبوست طولانی مدت و شدید حتما دلایل مهمی دارد که باید توسط پزشک بررسی شود. اما برای یبوست موقت، این درمانها کارساز هستند. در ادامه به معرفی بهترین داروهای ملین موجود در داروخانه برای درمان خانگی یبوست میپردازیم.
قرص سی لاکس دینه
قرص سیلاکس دینه، یک داروی گیاهی حاوی برگ و عصاره گیاه سنا و اسانس رازیانه است که برای درمان کوتاه مدت یبوست بهکار میرود و با تحریک روده، از تنبلی آن پیشگیری میکند. این دارو به عنوان مسهل و ملین برای افرادی که از یبوست یا عملکرد نامناسب روده بزرگ رنج میبرند، مناسب است. با این حال برخی افراد مانند کسانی با درد شکمی ناشناخته، انسداد روده، آپاندیسیت، التهاب روده، تهوع و استفراغ، کودکان زیر دو سال، زنان باردار و شیرده، افراد دچار خونریزی رکتوم و دیابت نباید بدون مشورت با پزشک از آن استفاده کنند.
قرص سنالاکس
قرص سنالاکس، یک داروی گیاهی و طبیعی با خاصیت ملین و مسهل است که برای درمان یبوست مزمن و هموروئید استفاده میشود و خواص آنتی اسپاسم و ضد درد نیز دارد. برای اثرگذاری بهعنوان ملین، کودکان ۶ تا ۱۲ سال روزانه یک قرص و بزرگسالان روزانه ۱ تا ۲ قرص مصرف کنند؛ همچنین، در موارد دیگر بزرگسالان میتوانند روزانه ۲ تا ۴ قرص مصرف کنند. توصیه میشود یکی از دوزها قبل از خواب و همراه با ۶ تا ۸ لیوان آب میل شود.
قرص دایجستیواید گلدن لایف
قرص دایجستیواید گلدن لایف یک مکمل گیاهی است که به بهبود هضم غذا و درمان سوءهاضمه کمک میکند و در رفع یبوست، بیاشتهایی و بوی بد دهان موثر است. این قرص همچنین با کاهش اسپاسم دستگاه گوارش، سوزش و التهاب معده را تسکین میدهد و خاصیت ضد نفخ دارد.
کپسول فیتولاکس گل دارو
کپسول فیتولاکس گل دارو یک مکمل گیاهی است که به سلامت دستگاه گوارش کمک کرده و برای رفع یبوست مناسب است. این کپسول فاقد شکر و نمک بوده و به این ترتیب برای افراد با رژیمهای محدود مناسب است. طریقه مصرف آن به این صورت است که شبها، نیم ساعت قبل از خواب، ۲ کپسول همراه با یک لیوان بزرگ آب یا سایر مایعات باید مصرف شود.
سخن پایانی
در این مطلب از مجله داروخانه آنلاین مثبت سبز به بررسی انواع روشهای درمان خانگی یبوست پرداختیم. روشهای مختلفی برای درمان خانگی یبوست وجود دارد که شما میتوانید با توجه به وضعیت، شدت یبوست و ترجیحات خود یکی از این روشها را انتخاب کنید. همچنین گاهی برای درمان سریعتر یبوست نیاز دارید تا چند تا از روشها را به صورت همزمان انجام دهید. در صورتی که پاسخ به سوالات و دغدغههای ذهنی شما در قسمت سوالات متداول این مقاله موجود نیست، هرگونه پرسش و ابهام خود را از قسمت نظرات با ما در میان گذاشته تا پزشکان ما در اسرع وقت به شما پاسخ دهند.
