عوارض ندادن قطره آهن و مولتی ویتامین به کودکان

3.3/5 - (11 امتیاز)
ندادن قطره آهن و مولتی ویتامین به کودک می‌تواند زمینه‌ساز کم خونی، ضعف سیستم ایمنی، اختلال در رشد استخوان‌ها و حتی کاهش تمرکز در سال‌های بعد شود. زمان دقیق مصرف این مکمل‌ها به شرایط کودک و نظر پزشک بستگی دارد ولی در ادامه بررسی می‌کنیم که دوز مصرف معمول چه میزان است، چرا این مکمل‌ها برای رشد جسمی و ذهنی کودک اهمیت دارند و کمبود آن‌ها چه عوارضی ایجاد می‌کند.
عوارض ندادن قطره آهن و مولتی ویتامین به کودکان
تایید شده توسط کارشناس ارشد تغذیه داروخانه مثبت سبز

این مقاله صرفا برای افزایش آگاهی شماست

تایید شده توسط:مینا علی نواز
فهرست مطالب

مصرف قطره آهن و قطره مولتی ویتامین برای همه نوزادانی که از شیر مادر یا شیر خشک استفاده می‌کنند، توسط پزشکان توصیه می‌شود. حتی اگر مادر در طی دوران بارداری تغذیه خوبی داشته باشد و کودک نیز با وزن ایده‌آل متولد شود، باز هم نیاز است تا از قطره مولتی ویتامین و همچنین قطره آهن استفاده کند. قطعا شما به عنوان پدر و مادر مایل هستید تا فرزندی سالم داشته و از بروز عوارض ندادن قطره آهن و مولتی ویتامین به کودکان خود جلوگیری نمایید.

ضرورت استفاده از قطره آهن برای کودکان

در کشور ما توصیه می‌شود که همه شیرخوارانی که با وزن طبیعی متولد می‌شوند، پس از پایان شش ماهگی و همزمان با شروع غذای کمکی روزانه مقدار مشخصی آهن دریافت کنند. به همین دلیل انتخاب قطره آهن مناسب برای کودک اهمیت زیادی دارد؛ زیرا آهن در ساخت هموگلوبین، پیشگیری از کم خونی و رشد طبیعی مغز نقش مهمی دارد.

استفاده از قطره آهن برای بعضی از کودکان زودتر از زمان ذکر شده یعنی پایان 6 ماهگی توصیه می‌شود. این کودکان اغلب اطفالی هستند که به هنگام تولد نارس بوده، وزن کمی داشته‌اند یا دچار اختلال در رشد شده‌اند. در این صورت پزشک اغلب پیشنهاد می‌دهد که غذای کمکی زودتر از 6 ماهگی مثلا در پایان 4 ماهگی آغاز شود. همزمان با غذای کمکی قطره آهن نیز برای کودک باید شروع شود.

البته هنگام انتخاب قطره آهن، سوالات بسیاری در رابطه با قطره آهن ایرانی و خارجی پرسیده می‌شود. به همین خاطر لازم دانستیم به این سوال پاسخ دهیم.
فرق قطره آهن خارجی با ایرانی
کمبود آهن در نوزادان و کودکان با علائمی همچون وزن‌گیری آهسته، پوست رنگ‌پریده، اشتهای اندک و تحریک پذیری زیاد (از لحاظ خلقی) همراه است؛ به همین خاطر نوزادان و کودکان برای رشد طبیعی مغز خود حتما به آهن نیاز دارند. البته یکی از نگرانی‌های رایج والدین هنگام مصرف قطره آهن، سیاه شدن دندان کودک است. به همین دلیل بسیاری از خانواده‌ها هنگام خرید مکمل، به دنبال بهترین قطره آهن کودکان بدون سیاه شدن دندان هستند تا هم نیاز بدن کودک به آهن تامین شود و هم احتمال تغییر رنگ دندان‌ها کمتر باشد.

عوارض ندادن قطره آهن به کودکان

نوزادان مبتلا به کمبود آهن کندتر از همسالان خود رشد کرده و ترجیح می‌دهند فعالیت بدنی کمی داشته باشند. این نوزادان وقتی بزرگ‌تر شوند از کمبود تمرکز رنج خواهند برد که روی تحصیل آنها اثر مستقیم دارد. علاوه بر اینها مدام احساس ضعف و خستگی دارند و مانند کودکان عادی نمی‌توانند فعالیت کنند. از آنجایی‌که همواره پیشگیری بهتر از درمان است، پزشکان توصیه می‌کنند که به منظور جلوگیری از بروز کم‌خونی روزانه 15 قطره آهن به نوزادان از زمان اتمام 6 ماهگی داده شود. دادن قطره آهن به شیرخوار تا پایان 2 سالگی (24 ماهگی) باید ادامه یابد.

آیا می‌دانستید 90% از رشد سیستم عصبی و عملکرد شناختی افراد در 2 سال اول زندگی صورت می‌گیرد؟ تکمیل سیستم عصبی کودکان بدون مقادیر کافی آهن مقدور نیست؛ پس قطره آهن را هر زمان که پزشک توصیه کرد، به فرزند خود بدهید.
کاهش تمرکز و مشکلات یادگیری از عوارض کم خونی

کاهش تمرکز و مشکلات یادگیری از عوارض کم خونی است

کمبود آهن و در نتیجه بروز کم‌خونی در هوش کودکان اثر منفی خواهد گذاشت. مقدار آهن مورد نیاز کودکان پس از 6 ماهگی تنها با مصرف شیر مادر یا شیر خشک و همچنین غذای کمکی برطرف نخواهد شد. کودکان از 7 تا 12 ماهگی روزانه به 11 میلی‌گرم آهن نیاز دارند در حالی‌که در 1 لیتر شیر مادر ممکن است تنها 1 میلی‌گرم آهن وجود داشته باشد. به این نکته نیز دقت داشته باشید که همه آهن موجود در غذاها جذب بدن نخواهد شد بنابراین دادن قطره آهن به کودک ضروری به نظر می‌رسد.

مبتلا بودن به کمبود آهن بهره هوشی کودک را 20 تا 30 درصد کاهش خواهد داد. بر اساس آنچه گفته شد، یکی از مهم‌ترین عوارض ندادن قطره آهن به کودک کمبود توجه و تمرکز وی خواهد بود که در یادگیری اثر مستقیم دارد. چنین کودکانی پس از سن 7 سالگی معمولا در مدرسه برای درس‌های ریاضی و دیکته مشکلات فراوان خواهند داشت.

کمبود آهن و افزایش جذب سرب در بدن

سطوح پایین آهن در بدن جذب سرب را افزایش می‌دهد. افزایش سرب در بدن خطری جدی برای رشد مغز ایجاد خواهد کرد؛ به طوری‌که ممکن است این آسیب غیر قابل جبران باشد. سطوح بسیار بالای سرب در بدن به کلیه‌ها و سیستم عصبی کودکان و بزرگسالان آسیب می‌رساند. اگر مقدار سرب در بدن خیلی زیاد شود تشنج، بیهوشی و مرگ را در پی خواهد داشت.

مقدار نیاز روزانه کودکان به آهن

برای اینکه عوارض ندادن قطره آهن دامن‌گیر فرزند شما نشود و خطرات کم خونی در کودکان بروز پیدا نکند، بهتر است در کنار موارد یاد شده مقدار نیاز روزانه به آهن را نیز بدانید:

  • بدو تولد تا 6 ماهگی: 0.27 میلی‌گرم
  • 7 تا 12 ماهگی: 11 میلی‌گرم
  • 1 تا 3 سالگی: 7 میلی‌گرم
  • 4 تا 8 سالگی: 10 میلی‌گرم
  • 9 تا 13 سالگی: 8 میلی‌گرم

مقادیر یاد شده برای دختران و پسران یکسان است. اما از 14 سالگی به بعد دخترها و پسرها مقادیر متفاوتی را باید روزانه دریافت کنند و در واقع مقدار نیاز دختران بیش از پسران است.

1 ساعت قبل از غذا یا 2 ساعت بعد از غذا بهترین زمان دادن قطره آهن به کودک است. با این حال در هر زمان دیگری از روز مثلا همراه با غذا نیز می‌توانید این قطره را به کودک بدهید. اگر در کنار قطره آهن از آب پرتقال که حاوی ویتامین C است، استفاده شود جذب آهن به مراتب بیشتر خواهد شد.
عوارض ندادن قطره مولتی ویتامین به کودکان

عوارض ندادن قطره مولتی ویتامین به کودکان

اگرچه شیر مادر غذایی کامل برای نوزاد است، اما در بعضی شرایط ممکن است کودک به دریافت مکمل نیاز داشته باشد. به همین دلیل پزشکان معمولا مصرف قطره مولتی ویتامین یا قطره آ+د را از روزهای ابتدایی تولد توصیه می‌کنند تا بخشی از نیاز بدن کودک به ویتامین‌های مهم تامین شود.

به خاطر داشته باشید انتخاب بهترین قطره مولتی ویتامین برای نوزادان باید بر اساس سن کودک، نوع تغذیه، ترکیبات مکمل و نظر پزشک انجام شود؛ چون همه قطره‌ها از نظر دوز ویتامین‌ها، طعم و ترکیبات جانبی یکسان نیستند.

دانشمندان می‌گویند یکی از کمبودهایی که ممکن است از لحاظ ویتامین‌ها در شیر مادر وجود داشته باشد، کمبود ویتامین D است و از آنجایی که این ویتامین در رشد استخوان‌ها، پیشگیری از نرمی استخوان و تقویت سیستم ایمنی نقش دارد، بسیاری از پزشکان برای نوزادان شیرخوار مصرف قطره آد را نیز گزینه‌ای مناسب می‌دانند. بنابراین توصیه می‌شود که از روز پانزدهم تولد در کنار شیر مادر به کودک قطره مولتی ویتامین داده شود چرا که کمبود آن در نوزادان عوارض زیر را به دنبال دارد.

البته تنها شروع به موقع مکمل کافی نیست؛ والدین باید نحوه صحیح مصرف را بدانند تا از تداخل و عوارض جلوگیری کنند.
نحوه مصرف قطره مولتی ویتامین برای نوزاد

نرمی استخوان در کودکان

یکی از عوارض ندادن قطره مولتی ویتامین به کودکان و در نتیجه کاهش سطح ویتامین دی در بدن بروز نرمی استخوان و بیماری راشیتیسم است. این بیماری سبب می‌شود تا استخوان‌ها بیش از اندازه قابلیت خم شدن پیدا کنند و فرم ساختار پاها به طور کلی تغییر کند. کمبود ویتامین دی در بدن کمبود کلسیم را در پی خواهد داشت که منجر به درد استخوان‌ها شده و حتی در اندازه قد کودک نیز تاثیرگذار خواهد بود.

سیستم ایمنی ضعیف در کودکان

ویتامین D در تقویت سیستم ایمنی نقش مهمی ایفا می‌کند. این ویتامین خاصیت آنتی اکسیدانی داشته و توانایی مقابله با رادیکال‌های آزاد را دارد. رادیکال‌های آزاد مخرب سلول‌ها هستند. ویتامین دی با حفاظت از سلول‌ها در برابر هر نوع آسیب سیستم ایمنی بدن را تقویت کرده و احتمال بروز سرماخوردگی و سایر بیماری‌ها را کاهش خواهد داد.

در مولتی ویتامین کودکان علاوه بر ویتامین D سایر ویتامین‌ها مثل A نیز وجود دارند. کمبود هر نوع ویتامینی می‌تواند در ضعف سیستم ایمنی تاثیرگذار باشد. دادن به موقع مولتی ویتامین به نوزاد شیرخوار موجب می‌شود تا اگر کمبودی از لحاظ مواد مغذی در بدن وی وجود داشته باشد جبران شود و کودک کمتر دچار بیماری شود.

در بعضی نوزادان، کمبود ریز مغذی‌ها می‌تواند با بی اشتهایی یا وزن گیری نامناسب همراه باشد؛ به همین دلیل موضوع مولتی ویتامین برای افزایش وزن کودک برای والدینی که نگران رشد و وزن کودک هستند اهمیت پیدا می‌کند.

مقدار نیاز روزانه کودکان به قطره مولتی ویتامین

نیاز روزانه کودک به مولتی ویتامین برای همه یکسان نیست و به چند عامل بستگی دارد:

  • سن و وزن کودک
  • نوع تغذیه؛ شیر مادر، شیر خشک یا غذای کمکی
  • وضعیت رشد و اشتهای کودک
  • وجود یا عدم وجود کمبود ویتامین‌ها
  • نظر پزشک و نوع مکمل مصرفی

از این رو مقدار مصرف قطره مولتی ویتامین باید طبق دستور پزشک یا راهنمای محصول تعیین شود؛ چون هم کمبود و هم مصرف بیش از حد بعضی ویتامین‌ها می‌تواند برای کودک مشکل‌ساز باشد.

سخن پایانی

در این مقاله از داروخانه آنلاین مثبت سبز بررسی کردیم که قطره آهن، قطره آد و قطره مولتی ویتامین از مکمل‌های مهم دوران نوزادی و کودکی هستند که مصرف صحیح آن‌ها می‌تواند به پیشگیری از کم خونی، ضعف سیستم ایمنی، نرمی استخوان و اختلال در رشد کمک کند. با این حال زمان شروع، مقدار مصرف و نوع مکمل باید بر اساس سن، شرایط رشد و نظر پزشک تعیین شود. علاوه بر آن رعایت دوز مناسب و پیگیری منظم رشد کودک بهترین راه برای پیشگیری از عوارض کمبود آهن و ویتامین‌ها است.

سوالات متداول

معمولا از روز پانزدهم تولد با نظر پزشک شروع می‌شود.
اغلب از پایان 6 ماهگی و همزمان با غذای کمکی توصیه می‌شود.
معمولا تا 2 سالگی ادامه دارد، مگر اینکه پزشک نظر دیگری داشته باشد.
بهتر است درباره فاصله مصرف آن با پزشک مشورت شود اما به صورت کلی ایجاد زمان مناسب باعث جلوگیری از بروز عوارض ناخواسته می‌شود.
دسته بندی: مکمل کودکان
تصویر نویسنده مثبت سبز
نویسنده مثبت سبز
همیشه از به روز بودن و آپدیت کردن دانسته‌های پزشکی لذت می‌بردم، برای همین با مجله داروخانه آنلاین مثبت سبز همکاری می‌کنم تا در مورد مسائل پزشکی و سلامت محور مطالعه کنم و آنها را به زبانی ساده برای شما جهت داشتن زندگی سالم‌تر به نگارش دربیاورم.
بحث و تبادل نظر

22 دیدگاه

    زهرا

    سلام دخترم هیکل ریزی و متعادلی داره هوش و یادگیریش هم خوبه وزن و قدش هم خوبه ولی در کل بهش مولتی ویتامین و اهن نمی‌دادم الان در سن یک سال و هفت ماه میگن سرش کوچیکه و در وضعیت قرمزه و مولتی ویتامین و اهن تجویز کردن
    آیا ممکنه من بهش مولتی ویتامین و اهن بدم سرش نرمال بشه؟؟

    1
    0
      دکتر فاطمه خزائیان دکتر فاطمه خزائیان

      سلام کاربر گرامی
      اگر پزشک تشخیص داده اند با مصرف آهن و مولتی ویتامین این مشکل برطرف می گردد حتما استفاده بفرمایید.
      اما به صورت کلی کودکان در سنین رشد در صورت مصرف مکمل ها میتوانند رشد در ابعاد همه ی اجزای بدن داشته باشند.

      0
      1
    معصومه عبداللهی

    سلام پسر من ۹ ماه هست می تونم برای یک ماه به جای قطره مولتی ویتامین که آ+د دارد شربت استئوکینون بدم که ویتامین د و kو زینک و منیزیم دارد ولی آ ندارد ؟

    0
    0
      دکتر مریم حق نژاد دکتر مریم حق نژاد

      همراه محترم
      سلام
      خیر لطفا طبق پروتکل های معمول اقدام کنید.
      متشکرم

      0
      0
    وانیا

    سلام . وقتتون بخیر . اگر هر چند وقت یکبار دادن قطره آهن یا مولتی ویتامین فراموش بشه در روند جذب خلل ایجاد میشه؟

    2
    0
      متخصص تغذیه متخصص تغذیه

      سلام و عرض ادب
      خیر همراه گرامی خلل ایجاد نمی شود اما بهتر است مصرف طبق دستور دقیق صورت گیرد.

      1
      1
    مامام کوچولو

    سلام خسته نباشید دخترم ۸ماهشه ن ویتامین هاش رو میخوره ن غذای کمکی دهنش رو سفت میبنده و اگر به زور بهش بدم هم بالا میاره باید چیکار کنم ممنون میشم راهنمایی کنید

    7
    2
      متخصص تغذیه متخصص تغذیه

      سلام و عرض ادب
      همراه گرامی بهتر است به متخصص تغذیه مراجعه نمایید تا با بررسی کامل فرزند شما بهترین راهکار را پیشنهاد دهند.

      1
      0
    ایسام

    سلام ببخشید پسرم 7ماهش قطره آ دخیلی کم بهش دادم الان 7ماهش رشد قدش رو نمودار نیست64 گفتن باید آزمایش بدم میشه دلیلش بخاطر ندادن قطره آد باشه

    2
    6
      متخصص تغذیه کارشناس تغذیه

      سلام و عرض ادب
      همراه گرامی باید قطره های تجویزی را به کودک خود بدهید زیرا در صورت کوتاهی در این کار، رشد کودک دچار اختلال خواهد شد و احتمال دارد دلیل مشکل کودک شما همین مسئله باشد.

      0
      1
    ,mehrdad

    سلام پسرم 4.5سالشه آهن و آ د رو اصلا بهش ندادم الان میتونم جبران کنم

    5
    9
      کارشناس ارشد تغذیه کارشناس ارشد تغذیه

      با سلام کاربر گرامی،
      مصرف مولتی ویتامین های روزانه می‌تواند برای شما مفید باشد. برای یک دوره حداقل سه ماهه میتوانید مصرف کنید

      1
      0
    ,mehrdad

    باسلام،پسرم4.5سالشه و متاسفانه تا دو سالگی نه آهن و نه آ د رو بهش ندادم خیلی نگرانشم،الان میتونم جبران کنم😔

    5
    1
      کارشناس ارشد تغذیه کارشناس ارشد تغذیه

      با سلام کاربرگرامی،
      حتما به طور مداوم مکمل یاری شود و تحت نظر پزشک اطفال چکاپ دوره ای شود.

      4
      2
    رضایی

    سلام خسته نباشبن خانم دکتر پسر من ۵ ماهه هست و شیر خشک نان کامفورت میخوره ۴ ماهه بود دکترش آد رو قطع کرد مولتی ویتامین پدیا بست داد که متاسفانه پسرم هر وقت بهش میدم نمیخوره پس میده بیرون چی کار باید بکنم از طعمش خوشش نمیاد.

    1
    1
      مجله مثبت سبز مجله مثبت سبز

      سلام دوست عزیز
      می توانید از ویتامین آ+د با برند های مختلف امتحان کنید .

      0
      0
    بهناز

    سلام خسته نباشید من دخترم ۶ماهشه قطره اد خیلی مرتب ندادم خطرناکه؟

    0
    0
      مجله مثبت سبز مجله مثبت سبز

      همراه گرامی مجله داروخانه آنلاین مثبت سبز
      با توجه به اینکه ویتامین آ و د در رشد نوزادان اهمیت فراوانی دارد؛ کمبود آن باعث عوارض زیادی می‌شود؛ برای مثال ممکن است موجب شب کوری، اختلال رشد، کاهش مقاومت بدن و ابتلای مکرر به بیماری‌ها و اختلال در خون سازی شود. همچنین کمبود این ویتامین‌ها (آ + دی) در کودک موجب ضعیف شدن دستگاه تنفسی در مقابل عفونت‌ها و ابتلا به بیماری ذات الریه می شود. در بدن نوزاد باید مقداری ویتامین A+D به صورت ذخیره وجود داشته باشد. کم شدن این ذخیره ها کودک را در معرض بیماری هایی مانند بیماری های تنفسی و اسهال ، اختلال در رشد نیز قرار می دهد.
      این ویتامین‌ها در شیر مادر کم است بنابراین باید به شکل قطره ویتامین آد به نوزاد داده شود. نوزاد باید از 15 روزگی تا 2 سالگی، روزی 15 تا 25 قطره مولتی ویتامین یا قطره آ + د دریافت کند. پس از دو سالگی بهتر است این ویتامین ها از طریق تغذیه تامین شوند . کمبود ویتامین آ و د در کودک مشکلاتی را برای او به وجود می آورد ، اگر به رشد کودک خود اهمیت می دهید و می خواهید فرزند سالمی داشته باشید این ویتامین ها را فراموش نکنید. بنابراین اگر پزشک برای کودکتان مصرف این محصول را توصیه کرده اند ؛ لطفا مصرف آن را فراموش نکنید.
      با تشکر از همراهی شما.

      0
      3
    مهناز

    سلام روز خوش پسرمن ۱۰ ساله هستش متاسفانه تو دو سال اول من به طور مرتب به پسرم آهن ندادم ایا الان میشه کاری کرد😣

    2
    0
      دکتر داروساز دکتر داروساز

      سلام کاربر عزیز
      به متخصص داخلی مراجعه نموده زیر نظر ایشان آزمایش خون انجام دهند تا شرایط ایشان مشخص شود.

      0
      0
    اوحدی نژاد

    شما توصیه می کنیم قطره آ د به بچه ها بدیم یا مولتی ویتامین؟ دکترا هر کدوم یه چیز میگن

    0
    0
      دکتر داروساز دکتر داروساز

      سلام کاربر عزیز
      ویتامین آ و د نیاز ضروری کودکان تا 2 سال می باشند. اما اگر مولتی ویتامین هم استفاده شود ایرادی ندارد.

      0
      0

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *