قرص کتورولاک

قرص کتورولاک برای چیست؟

کتورولاک (Ketorolac) یک داروی ضدالتهابِ غیراستروئیدی (NSAID) و مسکن قوی غیرمخدر است که برای کاهش دردهای متوسط تا شدید کوتاه‌مدت تجویز می‌شود؛ به خصوص دردهایی که بعد از جراحی، دندان‌پزشکی یا آسیب‌های حاد ایجاد می‌شوند. قرص کتورولاک برای دردهای طولانی‌مدت و مزمن طراحی نشده و زیر نظر پزشک مصرف شود تا از عوارض جانبی آن جلوگیری شود.

موارد مصرف یا کاربرد این قرص به شرح زیر است:

• درد بعد از جراحی (مثلاً ارتوپدی، زنان، عمومی)
• درد شدید دندان یا بعد از کشیدن و جراحی دندان
• دردهای حاد عضلانی‌اسکلتی (مثل رگ‌به‌رگ شدن، ضرب‌دیدگی)
• دردهای حاد کلیوی (در برخی شرایط و با نظر پزشک)
• گاهی برای درد شدید قاعدگی (اما باز هم کوتاه‌مدت و با احتیاط)

قرص کتورولاک برای دندان درد

اگر دندان درد به خاطر عفونت باشد (تورم، چرک، تب، بوی بد دهان، درد ضربانی شدید)، کتورولاک فقط درد را می‌خواباند ولی درمان نیست و ممکن است کار را عقب بیندازد. این حالت‌ها نیاز به معاینه دندان‌پزشک دارد. سوال مهم این است که چه زمان قرص کتورولاک برای دندان درد گزینه خوبی است؟

• درد شدید و حاد که با مسکن‌های معمول جواب نمی‌دهد
• درد همراه با التهاب (مثلاً بعد از درمان‌های دندان‌پزشکی)

بیماران می‌توانید برای کاهش دندان درد از داروی تسکین درد دندان و لثه استفاده کنید. این داروها در کنار کاهش درد دندان، عوارض کمتری نیز دارند.

کتورولاک برای سرماخوردگی

کتورولاک یک قرص سرماخوردگی و آنفولانزا نمی‌باشد و در درمان سرماخوردگی سریع داروی درمان‌کننده نیست؛ فقط اگر سرماخوردگی باعث بدن‌درد، گلودردِ التهابی، سردرد یا تب شده باشد، می‌تواند مثل یک مسکن کمک کند. با این حال، این دارو بین مسکن‌ها گزینه‌ی سنگین‌تر و پرریسک‌تری است و معمولاً برای سرماخوردگی انتخاب اول نیست.

سوال مهم این است که چه زمانی بهتر است سراغ مصرف کتورولاک در سرماخوردگی نرویم؟ در سرماخوردگی خیلی شایع است که آدم کم‌آب شود (تب، بی‌اشتهایی، عرق، اسهال و استفراغ). این همان وضعیتی است که قرص کتورولاک می‌تواند کلیه را بیشتر تحت فشار بگذارد.

نحوه مصرف قرص کتورولاک

کتورولاک برای کنترل کوتاه‌مدت دردهای متوسط تا شدید تجویز می‌شود. این دارو علت درد را درمان نمی‌کند و به دلیل خطر زخم و خونریزی گوارشی و آسیب کلیه باید با کمترین دوز موثر، مدت محدود و طبق نسخه مصرف شود. از مصرف خودسرانه پرهیز کنید.

• مدت درمان (خط قرمز): کتورولاک فقط برای مصرف کوتاه‌مدت طراحی شده و در بزرگسالان، مجموع مدت مصرف (تزریقی + خوراکی) نباید بیش از ۵ روز شود؛ افزایش مدت، خطر عوارض جدی را بالا می‌برد.
• قرص کتورولاک شروع درمان نیست: در برچسب دارویی، فرم خوراکی به‌عنوان ادامه درمان بعد از تزریق وریدی/عضلانی مطرح می‌شود (در صورت نیاز). بنابراین اگر پزشک از ابتدا قرص داده، باز هم معیار همان کوتاه‌مدت و حداقل دوز موثر است.
• مصرف در بزرگسالان: ممکن است یک دوز شروع بالاتر در نظر گرفته شود (مثلاً ۲۰ میلی‌گرم یک‌بار) و سپس ادامه با ۱۰ میلی‌گرم
• حداکثر دوز خوراکی در ۲۴ ساعت: ۴۰ میلی‌گرم (بیشتر کردن دوز معمولا اثر بهتر نمی‌دهد و فقط ریسک عوارض را بالا می‌برد).
• روش مصرف برای کاهش اذیت معده: قرص را بعد از غذا با یک لیوان آب مصرف کنید. این کار خطر زخم را صفر نمی‌کند، اما معمولا تحمل گوارشی را بهتر می‌کند.

نحوه مصرف قرص کتورولاک در کودکان

کتورولاک برای کودکان فقط در شرایط خاص و زیر نظر پزشک متخصص استفاده می‌شود. فرم قرص برای زیر ۱۶ سال مجاز نیست و مصرف خودسرانه ممکن است باعث خونریزی گوارشی یا آسیب کلیوی شود. در کودکان، گزینه‌های ایمن‌تر مانند استامینوفن یا ایبوپروفن انتخاب مناسب‌تری هستند.

فراموشی مصرف قرص کتورولاک

اگر یک نوبت قرص کتورولاک را فراموش کردید، به محض یادآوری مصرف کنید؛ اگر به زمان نوبت بعدی نزدیک است، دوز فراموش‌شده را رها کنید و برنامه معمول را ادامه دهید. دوز را دو برابر نکنید، خطر زخم و خونریزی معده و آسیب کلیه افزایش می‌یابد. اگر درد کنترل نشد، خودسرانه فاصله دوزها را کم نکنید و با پزشک یا داروساز مشورت کنید.

مکانیسم اثر قرص کتورولاک

کتورولاک یک داروی ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAID) است که با مهار آنزیم‌های سیکلواکسیژناز ۱ و ۲ (COX-1/COX-2) باعث کاهش تولید پروستاگلاندین‌ها می‌شود. پروستاگلاندین‌ها در بدن نقش مهمی در ایجاد درد، التهاب و تب دارند؛ بنابراین با کاهش آن‌ها، اثر اصلی کتورولاک تسکین درد و تا حدی کاهش التهاب است. مهار COX-1 همچنین می‌تواند محافظت معده را کم کرده و خطر زخم یا خونریزی را افزایش دهد.

اشکال دارویی کتورولاک

اشکال دارویی کتورولاک (Ketorolac) معمولاً در این فرم‌ها عرضه می‌شود:

• قرص خوراکی (Tablet)
• آمپول تزریقی: وریدی (IV) یا عضلانی (IM)
• قطره چشمی (Ophthalmic solution)

اسامی رایج قرص کتورولاک

• کتورولاک (ابوریحان)
• توراپین (Torapain)
• تورادولاک (Toradolac)

قرص کتورولاک ترومتامین برای چیست؟

کتورولاک ترومتامین یک مسکن و ضدالتهاب قوی از گروه NSAID است که برای کاهش کوتاه‌مدت دردهای متوسط تا شدید از جمله درد بعد از جراحی، دندان درد شدید، آسیب‌های حاد عضلانی‌اسکلتی یا دردهای التهابی شدید تجویز می‌شود. دقت داشته باشید که این دارو علت درد را درمان نمی‌کند و باید با کمترین دوز مناسب و مدت محدود مصرف شود.

موارد هشدار قرص کتورولاک

مهم‌ترین هشدارها مربوط به خونریزی گوارشی، کلیه، قلب و عروق و افزایش خطر خونریزی است؛ به همین دلیل باید با کمترین دوز مناسب و در کوتاه‌ترین مدت ممکن مصرف شود و در بسیاری از منابع، مجموع درمان (تزریقی + خوراکی) بیش از ۵ روز توصیه نمی‌شود. برخی از موارد احتیاط به شرح زیر است:

• کتورولاک برای مصرف کوتاه‌مدت است (معمولاً چند روز). مصرف طولانی، خطر عوارض جدی را بالا می‌برد.
• این دارو ممکن است باعث سوزش معده، زخم، خونریزی معده یا روده شود. اگر مدفوع سیاه، استفراغ خونی، دل‌درد شدید داشتید، دارو را قطع کنید و سریع به پزشک مراجعه کنید.
• اگر بدن شما کم‌آب باشد (تب، اسهال، استفراغ، کم نوشیدن آب)، کتورولاک می‌تواند به کلیه آسیب بزند. اگر ادرار کم شد، ورم پا و صورت یا ضعف شدید داشتید، پیگیری فوری لازم است.
• کتورولاک را با ایبوپروفن، دیکلوفناک، ناپروکسن، آسپرین و سایر مسکن‌های ضدالتهاب همزمان مصرف نکنید؛ چون خطر خونریزی معده و آسیب کلیه چند برابر می‌شود.
• داروهایی مثل وارفارین، کلوپیدوگرل و حتی بعضی داروهای افسردگی می‌توانند خطر خونریزی را بالا ببرند. در این شرایط باید پزشک در جریان باشد.
• در بارداری (به خصوص ماه‌های آخر) ممکن است برای جنین خطرناک باشد. در شیردهی هم بهتر است فقط با نظر پزشک استفاده شود.

موارد منع مصرف قرص کتورولاک

طبق منابع معتبر، مصرف کتورولاک در موارد زیر ممنوع است و خطرناک می‌شود:

• حساسیت به کتورولاک یا سایر NSAIDها/آسپرین
• زخم معده یا خونریزی گوارشی
• سابقه خونریزی یا سوراخ‌شدن معده/روده
• نارسایی کلیه یا بیماری شدید کلیوی
• خونریزی فعال یا اختلالات انعقادی شدید
• قبل یا بعد از جراحی‌های پرخطر از نظر خونریزی
• درد مربوط به جراحی بای‌پس قلب (CABG)
• بارداری در سه‌ماهه سوم

به نقل از Medscape، با احتیاط در شرایط قبل از عمل، لوزه‌برداری در کودکان (ممکن است در هموستاز اختلال ایجاد کند)، سوراخ شدن معده، اختلال کبدی/کلیوی، سابقه بیماری کبدی/کلیوی، درمان همزمان با داروهای ضد انعقاد، فشار خون بالا (ممکن است باعث شروع جدید فشار خون بالا یا بدتر شدن فشار خون بالا موجود شود) استفاده شود.

عوارض قرص کتورولاک (ketorolac)

عوارض کتورولاک بیشتر به معده و کلیه مربوط است. ممکن است باعث سوزش و درد معده، تهوع و سرگیجه شود. در برخی افراد عوارض جدی‌تری مثل زخم و خونریزی گوارشی، کاهش ادرار و آسیب کلیه یا بالا رفتن فشار خون رخ می‌دهد. در صورت مدفوع سیاه، استفراغ خونی یا تنگی نفس، مصرف را قطع کنید. برخی از عوارض شایع عبارتند از:

• سردرد و خواب آلودگی
• سوء هاضمه
• درد دستگاه گوارش
• حالت تهوع و اسهال
• سرگیجه
• خارش
• ادم
• افزایش نیتروژن اوره خون
• یبوست
• پورپورا
• افزایش کراتینین سرم
• فشار خون بالا

عوارض قرص کتورولاک ۱۰

قرص کتورولاک ۱۰ میلی‌گرم (کتورولاک ترومتامین) می‌تواند این عوارض را ایجاد کند؛ شدت و احتمال عوارض به شرایط بدن، مدت مصرف و مصرف همزمان داروهای دیگر بستگی دارد. برخی از عوارض کتورولاک 10 به شرح زیر است:

• سوزش معده، سوءهاضمه، دل‌درد
• تهوع یا استفراغ
• نفخ
• سردرد
• سرگیجه یا خواب‌آلودگی

تداخل دارویی کتورولاک

1. تداخلات رده X (پرهیز): آسه‌متاسین، آمینولوولینیک اسید (سیستمیک)، آسپرین، دکس ایبوپروفن، فلوکتافنین، کتورولاک (نازال)، ماسیمورلین، میفامورتید، داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی، اوماستاکسین، پلوبیپروفن، پنتوکسی فیلین، فنیل بوتازون، پروبنسید، تالنیفلومات، تنوکسیکام، زالتوپروفن
2. کاهش اثرات داروها توسط کتورولاک (سیستمیک): دیورتیک های نگه‌دارنده پتاسیم، پروستاگلاندین ها (چشمی)، سالیسیلات‌ها، مهارکننده‌های انتخابی باز جذب سروتونین، سینکالید، دیورتیک‌های تیازیدی و شبه تیازیدی، مهارکننده‌های آنزیم تبدیل‌کننده آنژیوتانسین، بلاک کننده‌های گیرنده آنژیوتانسین II، آسپرین، بتابلاکرها، اپلرنون، هیدرالازین، میفامورتید
3. فزایش اثرات داروها توسط کتورولاک (سیستمیک): آسپرین، بمیپارین، مشتقات بیس‌فسفونات، سفالوتین، کلاژناز (سیستمیک)، سیکلوسپورین (سیستمیک)، دابیگاتران اتکسیلات، دفراسیروکس، دئوکسی کولیک اسید، دسموپرسین، دکس ایبوپروفن، دیگوکسین، دروسپیرنون، ادوکسابان، انوکساپارین، اپلرنون، هالوپریدول، هپارین، داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی، اوبینوتوزومب، اوماستاکسین، پنتوکسی فیلین، پورفیمر، دیورتیک های نگه‌دارنده پتاسیم، پرالاترکسات، کینولون‌ها، ریواروکسابان، سالیسیلات‌ها، تاکرولیموس (سیستمیک)
4. افزایش اثرات کتورولاک (سیستمیک) توسط داروها: سیکلوسپورین (سیستمیک)، داساتینیب، دکس کتوپروفن، امولسیون‌های روغنی (بر پایه روغن ماهی)، فلبیناک، فلوکتافنین، گلوکزآمین، گیاهان (با خاصیت ضد پلاکت یا ضد انعقاد)، ایبروتینیب، اینوترسن، نفتازون، اسیدهای چرب امگا ۳، پلوبیپروفن، پنتوسان پلی سولفات سدیم، فنیل بوتازون، پروبنسید، آنالوگ‌های پروستاسیکلین، مهارکننده‌های انتخابی باز جذب سروتونین، سلومتینیب، مهارکننده‌های باز جذب سروتونین/ نوراپی نفرین، سدیم فسفات، تالنیفلومات، تنوکسیکام، دیورتیک های تیازیدی و شبه تیازیدی

مصرف کتورولاک (Ketorolac) در دوران بارداری و شیردهی

داروی کتورولاک (ketorolac) در گروه C از نظر خطرات استفاده در دوران بارداری قرار دارد، یعنی با نظارت و بررسی پزشک قابل استفاده است. اما طبق برخی گزارشات استفاده از این دارو در دوران بارداری ممکن است باعث بسته شدن زودرس مجرای شریانی شود. همچنین این دارو در شیر انسان دفع می‌شود و در صورت مصرف مادر شیرده، باید تا مدت زمانی نوزاد از مصرف شیر مادر خودداری کند.

شرایط نگهداری داروی ketorolac

داروی کتورولاک باید در دمای اتاق و به دور از نور و رطوبت نگهداری شود. همچنین تمامی داروهای شیمیایی و گیاهی باید دور از دسترس کودکان و حیوانات نگهداری شوند.

کلام آخر در مورد داروی کتورولاک

همان طور که در این مقاله از مجله داروخانه آنلاین مثبت سبز شرح داده شد، داروی کتورولاک به عنوان یک داروی ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAID) با اثرات مثبت گوناگون در مدیریت درد و التهابات، نقش بسیار مهمی ایفا می‌کند. این دارو با مکانیسم عمل منحصر به فرد خود، توانسته است به عنوان یک راهکار قدرتمند در بهبود کیفیت زندگی بیماران مبتلا به بیماری‌های مختلف، از جمله درد مزمن و التهابات مفصلی، شناخته شود. با این حال، باید توجه داشت که مصرف بیش از اندازه یا بدون نسخه پزشک سبب عوارض جانبی خطرناکی در بیماران خواهد شد.